ADR Karayolu Taşımacılığı Rehberi
ADR, 50'den fazla ülkede tehlikeli maddelerin uluslararası karayolu taşımacılığını düzenlemektedir. Kurallara uymamak yalnızca para cezasıyla sonuçlanmaz — sürücü, operatör ve göndericinin cezai sorumluluğunu da doğurur.
ADR tehlike sınıfları
9 sınıf
Muafiyet eşiği
1.000 puan
Sürücü sertifikası
Zorunlu
Kapsanan ülkeler
50'den fazla imzacı devlet
ADR Sınıf Referansı
Plakar, gereksinimler ve temel kısıtlamaları görüntülemek için bir tehlike sınıfı seçin
3
Flammable
Examples
Yakıt, boya, solventler, alkoller
Ambalaj grupları
I, II veya III
Tünel kısıtlaması
Miktara bağlı olarak B, C, D veya E
Temel gereksinim
Araçta ateşleme kaynakları yasaktır
Orange panel example (tank vehicle): Kemler code top / UN number bottom. Packaged goods use plain orange panels.
Tehlikeli maddelerin karayoluyla taşınmasında ADR uyumluluğu nasıl sağlanır
ADR uyumluluğu; gönderici, taşıyıcı ve sürücü arasında paylaşılan bir sorumluluktur. Her tarafın yasal olarak tanımlanmış yükümlülükleri bulunmaktadır. Araç hareket etmeden önce her sevkiyatın tam uyumlu olmasını sağlamak için bu adımları sırasıyla uygulayın.
Step 1
Malları sınıflandırın ve UN numarasını belirleyin
Her tehlikeli maddeye, ilgili madde veya ürünü tanımlayan 4 haneli bir kod olan UN numarası ve bir ADR tehlike sınıfı (1'den 9'a kadar) atanmalıdır. Sınıflandırma, taşıyıcının değil, göndericinin sorumluluğundadır. Maddeyi aramak için ADR Tehlikeli Madde Listesi'ni (Bölüm 3.2) kullanın: bu liste UN numarasını, sınıfı, ambalaj grubunu (I = yüksek tehlike, II = orta, III = düşük), gerekli etiketleri, özel hükümleri ve sınırlı/muaf miktar izinlerini gösterir. Ayrı ayrı listelenmeyen karışımlar ve müstahzarlar için sınıflandırma, Bölüm 2 kriterleri kullanılarak nitelikli bir kişi tarafından belirlenmelidir. Şüphe durumunda bir DGSA (Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı) atayın — hatalı sınıflandırma, en yaygın ADR ihlallerinden biridir.
Step 2
Onaylı ambalajları seçin ve paketleri doğru şekilde işaretleyin
ADR, her sınıf ve ambalaj grubu için belirli ambalaj standartları öngörmektedir. Ambalajlar, gerekli standarda göre test edildiğini gösteren UN onay işaretini taşımalıdır — dairesel UN sembolünü, paket tipini, performans düzeyini ve maksimum brüt kütleyi belirten kodlarla birlikte arayın. Etiketler: her paket, kendi sınıfı için birincil tehlike etiketi ve varsa alt risk etiketleri taşımalıdır. 120 ml'den büyük her türlü sıvı ambalaj için yönlendirme etiketleri (BU TARAF YUKARI) zorunludur. Paket üzerindeki işaretleme: 'UN' ibaresiyle başlayan UN numarası, doğru nakliye adı ve göndericinin adı ile adresi. Sınırlı miktar sevkiyatlarında basitleştirilmiş kurallar geçerlidir; ancak paketler yine de LQ işaretini taşımalıdır.
Step 3
Taşıma belgesini ve gerekli özel sertifikaları hazırlayın
ADR taşıma belgesi (DGD — Tehlikeli Madde Beyannamesi) her ADR sevkiyatına eşlik etmelidir. Zorunlu alanlar: 'UN XXXX' formatında UN numarası, doğru nakliye adı, sınıf, ambalaj grubu, toplam miktar ve göndericinin beyanı: 'Bu konşimentonun içeriğinin yukarıda doğru nakliye adıyla eksiksiz ve doğru biçimde açıklandığını, sınıflandırıldığını, ambalajlandığını, işaretlendiğini ve etiketlendiğini/plakalandığını ve ilgili uluslararası ile ulusal hükümet düzenlemelerine göre taşıma için her açıdan uygun durumda olduğunu beyan ederim.' Patlayıcılar (Class 1) için ek bir taşıma izni gerekebilir. Radyoaktif maddeler (Class 7) için yetkili makam onayı gerekmektedir. Bazı Class 1 ve Class 7 maddeleri için taşıyıcının önceden bilgilendirilmesi zorunludur.
Step 4
Araç ekipmanı gereksinimlerini doğrulayın
Her ADR aracı — yük miktarından bağımsız olarak — standart bir ekipman kitine sahip olmalıdır: kabin için en az 2 kg kuru toz kapasiteli (veya eşdeğeri) bir taşınabilir yangın söndürücü ve yük tipine uygun bir ya da iki daha büyük yangın söndürücü; tekerlek takozları; taşınabilir uyarı lambaları veya fosforlu koniler; her mürettebat üyesi için yüksek görünürlüklü yelek; göz yıkama şişesi; yüz siperi veya koruyucu gözlük; eldiven; kürek (katı maddeler için); drenaj kapağı ve toplama kabı. Bazı maddeler için ek koruyucu ekipman gerekebilir (tam kimyasal kıyafet, solunum cihazı). UN numaranız için Özel Hükümleri kontrol edin. Sürücü tüm ekipmanı yanında bulundurmalı ve nasıl kullanılacağını bilmelidir.
Step 5
Aracı turuncu paneller ve tehlike etiketleriyle plakalayın
ADR araçlarında şunlar görüntülenmelidir: aracın ön ve arkasında turuncu dikdörtgen paneller (400 × 300 mm). Tanker araçlarda veya dökme olarak tek bir UN numarası taşıyan araçlarda: turuncu panellerde ayrıca Kemler kodu (üst yarı, tehlike tanımlama numarası) ve UN numarası (alt yarı) yer almalıdır. Birden fazla UN numarası içeren paketli yükler için: ön ve arkada düz turuncu paneller yeterlidir. Tehlike etiketleri (elmas şeklinde, 250 mm × 250 mm) aracın veya tankın her iki yanına ve arkasına yapıştırılmalıdır. Karışık yükler için tüm ilgili tehlike etiketleri görüntülenmelidir. Etiketler açıkça görünür olmalı ve yük veya sabitleme ekipmanıyla kapatılmamalıdır.
Step 6
Sürücünün ADR sertifikasını doğrulayın ve acil durum prosedürleri konusunda bilgilendirin
Araç sürücüsü, taşınan mallara uygun geçerli bir ADR sürücü eğitim sertifikasına sahip olmalıdır. İki kategori mevcuttur: temel sertifika (Class 1 ve 7 hariç) ve patlayıcılar ile radyoaktif maddeler için ek sertifikalar. Sertifikalar 5 yıl geçerlidir ve süresi dolmadan bir yenileme kursuna katılınarak yenilenmelidir. Hareket öncesinde sürücüyü şu konularda bilgilendirin: taşınan spesifik mallar, olay durumunda alınacak acil önlemler (Yazılı Talimatlarda açıklandığı şekilde) ve rota. Yükteki her UN numarası için Yazılı Talimatlar (acil durum eylem kartı) kabinde bulunmalıdır — sürücünün anladığı dilde ve rota üzerindeki her ülkenin dilinde hazırlanmış olmalıdır. Bunlar, sürücünün acil durumda başvuracağı birincil kaynaktır.
ADR temel kurallarına genel bakış
ADR 2025'e dayanmaktadır (Tehlikeli Maddelerin Karayoluyla Uluslararası Taşınmasına İlişkin Avrupa Anlaşması). İki yılda bir güncellenmektedir. Taşımacılığınız için güncel sürümü kontrol edin.
ADR sınıfları
9
Class 1–9 tehlike kategorileri
Muafiyet eşiği
1.000 puan
Sınırlı miktar muafiyeti
Sürücü sertifikası
5 yıl geçerlilik
Süresi dolmadan yenileme zorunludur
Turuncu paneller
Ön + arka
Tüm ADR araçlarında zorunludur
1.000 puan muafiyeti
Eşik altında basitleştirilmiş kurallar
ADR Bölüm 1.1.3.6, tek bir araçtaki tehlikeli madde toplam miktarının hesaplanmış 1.000 puan eşiğinin altında kalması durumunda basitleştirilmiş taşımacılık kurallarına izin vermektedir. Her UN numarasının puan katkısı şu şekilde hesaplanır: miktar (kg veya litre) bölü ambalaj grubuna dayalı çarpan (PG I = 50, PG II = 333, PG III = 1.000). Tüm tehlikeli maddelerin toplamı 1.000 puanın altındaysa araç şu yükümlülüklerden muaf tutulur: turuncu panel gereksinimleri, belirli araç ekipmanı gereksinimleri ve ADR sürücü sertifikası. Temel etiketleme, ambalajlama ve taşıma belgesi gereksinimleri yine de geçerlidir. Not: Class 1, 2, 5.2, 6.2 ve 7 maddelerinin kendine özgü kuralları vardır ve bu muafiyetten yararlanamayabilir.
Tünel kısıtlama kodları
A'dan E'ye — her rota için kontrol edin
ADR, her tehlikeli maddeye bir tünel kısıtlama kodu (A, B, C, D veya E) atar. A kodu = kısıtlama yok; E = tünellerde tamamen yasak. Her Avrupa tünel operatörü uyguladığı tünel kategorisini yayınlamaktadır — dağ tünellerinden (Gotthard, Mont Blanc, Kanal Tüneli vb.) geçmeden önce mutlaka kontrol edin. Kanal Tüneli, standart ADR tünel kodlarından farklı olan kendine özgü Eurotunnel tehlikeli madde düzenlemelerine sahiptir. Tünel kısıtlamalarını kontrol etmemek yaygın bir ihlaldir — ADR uyumlu olmayan rota planlama yazılımları bu kısıtlamaları otomatik olarak işaretlemez.
DGSA — Tehlikeli Madde Güvenlik Danışmanı
Düzenli ADR operasyonları için zorunludur
Tehlikeli maddeleri taşıyan, yükleyen, boşaltan veya taşımacılık için ambalajlayan her şirket (belirli muafiyetler saklı kalmak kaydıyla) nitelikli bir DGSA atamak zorundadır. DGSA, ADR uyumluluğunu izler, olayları araştırır, yıllık raporlar hazırlar ve yönetime danışmanlık sağlar. DGSA'lar, sınavla yenilenmesi gereken 5 yıl geçerli bir eğitim sertifikası taşır. DGSA, ADR ihlallerinden kişisel olarak sorumlu tutulamaz — bu sorumluluk şirkette kalır — ancak şirketin yeterli prosedürlere sahip olmasını sağlamalıdır. Tehlikeli madde hareketlerinin hacminin tam zamanlı bir atamayı haklı kılmadığı şirketler için harici DGSA atanmasına izin verilmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Bir sonraki yükünüz, mükemmel planlanmış.
Ücretsiz başlayın. Kredi kartı gerekmez. Kurulum gerekmez.