Przewodnik po ULD w lotniczym transporcie towarowym
Jednostka ładunkowa ULD przekształca luźny ładunek w jednolitą jednostkę konstrukcyjną, która precyzyjnie pasuje do ładowni samolotu. Błąd przy budowie załadunku skutkuje odrzuceniem ULD podczas kontroli przyjęcia — lub co gorsza, przemieszczeniem się ładunku w locie.
Standardowe typy ULD
LD3, LD7, PMC
Maks. masa LD3
1,588 kg
Obowiązująca norma
Przepisy IATA dotyczące ULD
Dopuszczalne obciążenie podłogi
~730 kg/m²
Porównanie typów ULD
Wybierz typ ULD, aby zobaczyć wymiary, pojemność i kompatybilne samoloty
Kontener LD3 (AKE)
Długość wewnętrzna
1,534 mm
Szerokość wewnętrzna
1,534 mm
Wysokość wewnętrzna
1,630 mm
Maks. masa brutto
1,588 kg
Objętość przybliżona
~4.5 m³
Kompatybilne samoloty
B737, B767, B777, A330, A350
Jak zbudować i dostarczyć ULD
Prawidłowo zbudowany ULD jest konstrukcyjnie wytrzymały, mieści się w limitach masowych i w obrysie samolotu, jest odpowiednio zabezpieczony siatką oraz kompletnie udokumentowany. Wszystkie te warunki muszą być spełnione jednocześnie — nie większość z nich.
Step 1
Dobór właściwego typu ULD do ładunku i trasy
Wybór ULD zależy od wymiarów i masy ładunku oraz od typu samolotu obsługującego daną trasę. Kontenery LD3 (AKE) są najbardziej uniwersalne — pasują do dolnej ładowni większości samolotów szerokokadłubowych (B767, B777, A330, A350) oraz na główny pokład wąskokadłubowych samolotów towarowych. Kontenery LD7 lub palety PMC stosuje się na pozycjach głównego pokładu B747 i A380. W przypadku ładunków o nietypowych kształtach (maszyny, dzieła sztuki, pojazdy) paleta PMC z siatką zapewnia większą elastyczność załadunku niż sztywny kontener. Załadunek masowy dotyczy wyłącznie nieprzepompowanych dolnych ładowni samolotów wąskokadłubowych (B737, A320) i jest ograniczony do 32 kg na sztukę. Typ ULD należy potwierdzić z linią lotniczą lub agentem obsługi naziemnej — każda pozycja w samolocie ma certyfikowany typ ULD.
Step 2
Kontrola stanu ULD przed budową załadunku
Przed załadunkiem jakiegokolwiek towaru należy sprawdzić stan ULD pod kątem uszkodzeń. Przepisy IATA dotyczące ULD stanowią, że ULD z jakimkolwiek uszkodzeniem konstrukcyjnym — wygiętą lub pękniętą ramą, uszkodzoną podłogą, otworami w powłoce — nie może być używany. Uszkodzone ULD muszą zostać oznaczone i wycofane z użytku w celu naprawy przez autoryzowany zakład serwisowy ULD. W przypadku kontenerów: sprawdzić uszczelkę drzwi, zawiasy i zatrzaski. W przypadku palet: sprawdzić podstawę palety pod kątem wypaczenia i pęknięć oraz upewnić się, że wszystkie pierścienie mocujące są obecne i nieuszkodzone. Odnotować numer etykiety ULD (tabliczka identyfikacyjna ULD zawierająca typ, numer seryjny i maksymalną masę brutto) oraz zweryfikować maksymalną masę brutto przed budową załadunku.
Step 3
Budowa załadunku ULD — najcięższe pozycje na spodzie, CoG w obrębie podstawy
Załadunek ULD należy prowadzić na wózku ULD lub stojaku załadunkowym, zapewniając dostęp wózka widłowego. Rozpocząć od umieszczenia najcięższych pozycji w warstwie dolnej, wyśrodkowanych nad podstawą ULD. Łączny CoG załadowanego ULD powinien być jak najbliżej geometrycznego środka — ładunki niewyważone powodują asymetryczne obciążenie prowadnic podłogowych samolotu. Lżejsze pozycje układać kolejno na wyższych warstwach. W kontenerach ładunek musi pozostawać w granicach ścian kontenera — żaden element nie może wystawać. W przypadku palet PMC ładunek musi mieścić się w opublikowanym obrysie samolotu dla konkretnego typu statku powietrznego (każda linia lotnicza dostarcza szablon obrysu dla każdej pozycji palety). Przekroczenie obrysu skutkuje odrzuceniem ULD przy drzwiach samolotu.
Step 4
Założenie siatki cargo i weryfikacja punktów mocowania
W przypadku palet PMC oraz niektórych kontenerów otwartobocznych wymagana jest siatka cargo zabezpieczająca ładunek. Siatka musi być atestowana do masy przewożonego ładunku — niedopuszczalne jest stosowanie siatki o niższej nośności niż masa ładunku. Siatkę należy zamocować we wszystkich wyznaczonych punktach kotwienia wzdłuż krawędzi palety. Siatka musi być naciągnięta — luźna siatka umożliwia przemieszczenie się ładunku. W zamkniętych kontenerach drzwi lub panel muszą być w pełni zablokowane. Po zamontowaniu siatki należy przeprowadzić kontrolę załadunku: żaden element ładunku nie może wystawać poza obrys, siatka nie może posiadać widocznych uszkodzeń, wszystkie punkty kotwienia muszą być zapięte, a masa nie może przekraczać maksymalnej masy brutto ULD. Ciężkie pozycje muszą być indywidualnie zabezpieczone wewnątrz ULD — nie mogą polegać wyłącznie na siatce cargo.
Step 5
Oznakowanie ULD i wypełnienie Air Waybill (AWB)
Każdy ULD musi posiadać etykietę zawierającą: numer ULD, kod IATA docelowego lotniska (3-literowy), referencje nadawcy i odbiorcy oraz masę brutto załadowanego ULD. W AWB należy odnotować: kod typu ULD, numer seryjny ULD, masę brutto wraz z tarą oraz liczbę sztuk ładunku w ULD. W przypadku towarów niebezpiecznych w ULD, DGD (Deklaracja Towarów Niebezpiecznych) musi być dołączona do AWB, a naklejka dotycząca towarów niebezpiecznych musi być umieszczona bezpośrednio na ULD. Linia lotnicza weryfikuje masę ULD przy użyciu wag rampowych — jeśli rzeczywista masa brutto przekracza certyfikowane maksimum, ULD nie może zostać załadowany. Dokładność zadeklarowanej masy jest wymogiem bezpieczeństwa, a nie wyłącznie kwestią rozliczeniową.
Step 6
Dostawa do terminalu cargo przed upływem czasu granicznego
Każda linia lotnicza i każde lotnisko stosuje czas graniczny przyjęcia cargo — najpóźniejszy moment, w którym przesyłka może zostać przyjęta na określony lot. W przypadku ULD zbudowanych przez nadawcę lub spedytora czas graniczny wynosi zazwyczaj 3–4 godziny przed odlotem samolotu. ULD przyjęte po upływie czasu granicznego zostaną wstrzymane do następnego dostępnego rejsu. Po przybyciu do terminalu cargo ULD jest ważony i kontrolowany przez agenta obsługi naziemnej. Jeśli ULD nie przejdzie kontroli masy, obrysu lub dokumentacji, zostanie wyładowany i przebudowany — co może zająć wiele godzin. Staranne przygotowanie i weryfikacja ULD pozwala uniknąć opóźnień i kosztów rebookingu.
Przepisy dotyczące ULD w skrócie
Na podstawie przepisów IATA dotyczących ULD (ULD-BR), przepisów IATA dotyczących towarów niebezpiecznych (DGR) oraz ograniczeń obrysu właściwych dla danego typu samolotu. Wymagania należy każdorazowo weryfikować z przewoźnikiem obsługującym lot.
Maks. masa brutto LD3
1,588 kg
AKE — najczęściej stosowany typ
Maks. masa brutto PMC
6,804 kg
P6P — główny pokład B747
Przepisy IATA dotyczące ULD
IATA ULD-BR
Obowiązująca norma
Obrys samolotu
Nie może być przekroczony
Właściwy dla danego typu i pozycji samolotu
Limity masy ULD
Certyfikowane dla każdego typu ULD
Każdy ULD posiada certyfikowaną maksymalną masę brutto (MGW) oznaczoną na tabliczce identyfikacyjnej. Nie jest to wytyczna — jest to limit konstrukcyjny certyfikowany przez producenta ULD i zaakceptowany przez linię lotniczą. Przekroczenie MGW narusza integralność konstrukcyjną ULD, punkty mocowania do podłogi samolotu oraz obliczenia masy i wyważenia lotu. Przykładowe limity masy ULD: LD3 (AKE) = 1,588 kg; LD7 (AKH) = 3,175 kg; PMC (P6P) = 6,804 kg; LD11 (AMP) = 6,804 kg. Poszczególne linie lotnicze mogą stosować niższe limity operacyjne niż certyfikowane MGW — należy sprawdzić instrukcję ULD danej linii.
Ograniczenie obrysu samolotu
Załadunek wyłącznie w granicach obrysu — bez wyjątków
Każda pozycja ULD w samolocie ma określony obrys — przekrój poprzeczny, w którym musi zmieścić się załadowany ULD, wyznaczony przez geometrię kadłuba samolotu. W przypadku palet PMC obrys różni się między typami samolotów, a nawet między poszczególnymi pozycjami w tym samym statku powietrznym. Kontener LD3 jest z góry ukształtowany tak, aby pasował do obrysu podpodłogowej ładowni samolotów szerokokadłubowych. Załadowany ULD przekraczający obrys zostanie odrzucony przy drzwiach samolotu — drzwi dosłownie nie zamkną się wokół niego. Szablony obrysów są dostępne od linii lotniczej lub agenta obsługi naziemnej. W przypadku ładunków o nieregularnych kształtach na paletach PMC należy fizycznie sprawdzić zgodność z obrysem za pomocą szablonu przed zamontowaniem siatki.
Towary niebezpieczne w ULD
Dodatkowe wymagania i oznakowanie
Towary niebezpieczne w ULD podlegają przepisom IATA DGR (Przepisy dotyczące towarów niebezpiecznych). Kluczowe zasady: DGD musi być dołączona do AWB przed przyjęciem ULD; do ULD musi być przymocowana etykieta klasy oraz etykieta CAO, jeśli ma zastosowanie; materiały radioaktywne (klasa 7) podlegają szczególnym ograniczeniom dotyczącym pozycji ULD w samolocie; niektóre towary niebezpieczne są zabronione w ładowniach samolotów pasażerskich (Forbidden on Passenger Aircraft — FPA) i mogą być przewożone wyłącznie samolotami cargo. Niedopuszczalne jest umieszczanie w jednym ULD niekompatybilnych towarów niebezpiecznych — tabela 9.3 IATA DGR określa, które towary nie mogą być przewożone razem.
Najczęściej zadawane pytania
Twój następny ładunek, idealnie zaplanowany.
Zacznij za darmo. Bez karty kredytowej. Bez instalacji.